Etiquette

Wanneer draag ik lakschoenen?

Hoe zit het met al die verschillende knopen?

Wat zijn dress studs precies?

Hoe ziet een goed rokkostuum eruit?

Hoe wordt een smoking correct gedragen?

Hoe kom ik goed gekleed voor de dag in jacquet?

Wanneer moet ik een rokkostuum dragen?

Wanneer is het gepast om in smoking te komen?  

Wanneer is  het gepast om een jacquet te dragen? 

Wat is het verschil tussen "Black Tie Preferred" "Black Tie Optional", "Black Tie Invited" en gewoon "Black Tie"?

Wanneer draag ik lakschoenen?
Lakschoenen zijn gepast onder een rokkostuum en smoking. Andere schoenen zijn niet gepast bij deze twee kledingsoorten. Bij een jacquet en kostuum is het juist weer niet gepast om lakschoenen te dragen.

Hoe zit het met al die knopen?
Bij een rokkostuum wordt een overhemd gedragen met enkele manchet en dress studs. De boord van de mouwen is van wit piqué en wordt gesloten met manchetknopen. Twee knoopjes op de borst van het overhemd zijn zogenaamde "dress studs". Bij een smoking zijn de manchetten juist dubbel, en worden de knoopjes verborgen achter een omgeslagen stukje van het overhemd, de zogenaamde blinde sluiting. Een jacquetoverhemd heeft ook zo'n blinde sluiting en dubbele manchetten (mét manchetknopen), maar een normale omgeslagen boord bij de hals, en geen versieringen op de borst. Alle knopen die bedekt worden door andere dingen (zoals een vlinderstrik of vestje) worden tegenwoordig van kunststof gemaakt: ze zijn immers toch niet zichtbaar.

Wat zijn Dress studs precies
Dress studs (of shirt studs, in goed Nederlands overhemdknoopjes of borstknoopjes) zijn de kleine knoopjes die traditioneel gezien de voorkant van een stijf gesteven rokkostuum- of smokingshirt sieren. Tegenwoordig is men niet meer gewoon om bij een smoking nog deze knoopjes te gebruiken (in plaats daarvan is de blinde sluiting gekomen), maar bij een rokkostuum zijn ze nog steeds graag gezien. Deze knoopjes vervangen de kunststof "parelmoeren" knoopjes die niet door een vlinderstrikje of door het vestjes worden afgedekt. De knoopjes zijn van goud of zilver, met parelmoer ingelegd.

Hoe ziet een goed rokkostuum eruit?
Het rokkostuum (ook wel "White Tie" of "Cravate Blanche") heeft van voren uitgesneden lange panden, satijnen revers en zwarte pantalon met satijnen galon op de zijnaden. Het wordt gedragen met een wit gesteven piqué vest, idem rokhemd met opstaand boord en witte strik. Geen pochet, in tegenstelling tot wat bijvoorbeeld door Wikipedia wordt vermeld! Geen gaatjesschoenen, maar bij voorkeur pumps, gladde zwarte lakschoenen zonder veter. Een polshorloge is uit den boze, maar een vestzakhorloge is zeer stijlvol.
Het rokkostuum is de meest formele avondkleding, het wordt gedragen bij zeer officiële gelegenheden, zoals galafeesten, banket of bruiloften. Alleen bij promotie aan de universiteit wordt het overdag gedragen, door de promovendus en de paranimfen (bij universiteit van Leiden en de VU Amsterdam moet de kleur van het vest beslist zwart zijn). Ook bij vrijmetselaars is het de gewoonte een zwart te dragen.

Hoe wordt een smoking correct gedragen?
De smoking wordt ook wel "Black Tie" of "Cravate Noire" genoemd, en is wat minder formeel dan een rokkostuum. Het bestaat uit een zwart colbert met satijnen revers (meestal in de vorm van een sjaalkraag) en een zwarte pantalon met satijnen galon (bies) op de zijnaden. Hierbij hoort een smokingoverhemd met opstaand boord (de zogenaamde vadermoordenaar) met een blinde sluiting en omgeslagen manchetten. Dit in combinatie met zwarte strik en cummerband of fantasievest met bijpassende strik en pochet. De smoking wordt gedragen met pumps (zwarte lakschoenen zonder veter) of volledig gladde veterschoenen. Hierbij draagt men zwarte zijden sokken. Een riem behoort tot de verboden accessoires.

Hoe kom ik goed gekleed voor de dag in jacquet?
Het jacquet (of morning dress) heeft lange panden en wordt altijd gedragen in combinatie met een gestreepte pantalon en een zwart of grijs vest. De schoenen moeten uiteraard ook zwart zijn, in een glad model met veters. Het wordt alleen overdag gedragen, tot aan het diner.

Wanneer moet ik een rokkostuum dragen?
Allereerst natuurlijk als dat op de uitnodiging staat. Dat kan daar dan op staan als "white tie", "cravatte blanche" of "tenue de soirée". Daarnaast wordt het bij veel (studenten)gala's verwacht. Ook bij danswedstrijden wordt vaak een rok gedragen. Twijfelt u over de gevraagde kledingstijl, vraag het dan aan de gastheer of gastvrouw.

Wanneer is het gepast om in smoking te komen?
Ook hiervoor geldt weer dat het in ieder geval goed is om een smoking te dragen als de uitnodiging "black tie", "cravatte noire" of "evening dress". Soms wordt de Amerikaanse vermelding Tuxedo, of het Nederlandse '"smoking" gebruikt. Zoals bij alle kledingvoorschriften is het ook hier weer zo: bij twijfel, vraag aan de gastheer of gastvrouw.

Wanneer is het gepast om een jacquet te dragen?
Er zijn talloze gelegenheden waarbij het zeer stlijvol en gepast is om een jacquet te dragen. Traditioneel wordt een morning coat gedragen bij een huwelijk, een promotie, een officieel bezoek aan koningin of paus, maar ook nog bij het overhandigen van geloofsbrieven, bij een jubileum, een officiële ontvangst, op Prinsjesdag en bij de paardenraces op Ascot. Ook als het op de uitnodiging staat als "morning dress" of "morning coat" is een jacquet gewenst.

Wat is het verschil tussen "Black Tie Preferred" "Black Tie Optional", "Black Tie Invited" en gewoon "Black Tie"?
Als op de uitnodiging Black Tie staat wordt simpelweg van u verwacht dat u in Black Tie komt. Bij Black Tie Preferred geeft de gastheer of gastvrouw aan dat hij een voorkeur heeft voor een smoking, maar dat hij niet verdrietig zal worden als u in een zwart of donkerblauw kostuum komt. Black Tie Optional en Black Tie Invited betekenen beiden eigenlijk hetzelfde. De gelegenheid zal een chique karakter hebben, waarbij veel gasten een smoking dragen. Het is echter aan of u ook daadwerkelijk in smoking zult verschijnen.